Star Wars illustration

STAR WARS, BẢN THỂ VÀ KHÔNG GIAN SỐNG

Star Wars, Space and The Self

 
TRƯƠNG TRUNG ĐẠO, Giám đốc nghệ thuật, Nhà sưu tập Star Wars / Art Director, Star Wars Collector
 
notion image
 
 
 
Lớn lên tại thủ đô Paris, Pháp, thời thơ ấu TRƯƠNG TRUNG ĐẠO gắn liền với bởi khoa học viễn tưởng và nghệ thuật điện ảnh. Tình yêu của anh đối với bộ phim Star Wars - Chiến tranh giữa các vì sao đến thật tự nhiên: cha anh vốn là một kĩ sư hàng không, và từ bé anh đã luôn có hứng thú với các loại phi cơ và động cơ phản lực.
Growing up in Paris, France, TRƯƠNG TRUNG ĐẠO spent his childhood enamored with science fiction and the art of cinema. Dao’s father, an aviation engineer, first sparked his love for aircrafts as a child, and his fascination with Star Wars naturally came afterward.
Cuối thập niên 70 - đầu thập niên 80 là một thời kỳ ngập tràn sự phấn khích. Sau cuộc đổ bộ lên mặt trăng của tàu Apollo vào năm 1969, các dự án thám hiểm không gian nhận được nhiều tài trợ và quan tâm nhiệt tình từ công chúng; những bộ phim khoa học viễn tưởng / ngoài hành tinh bom tấn như Alien (1979), Blade Runner (1982) và E.T. (1982) được phát hành rộng rãi để phù hợp với không khí của thời kì. Tất nhiên, phải kể đến bộ phim thành công vang dội nhất: bộ ba phim gốc của Chiến tranh giữa các vì sao.
The 70’s - 80’s was a period brimming with excitement in the Western hemisphere. Following the 1969 Apollo moon landing, new ventures in space were being funded and followed with public fervor; sci-fi / extraterrestrial blockbusters the likes of Alien (1979), Blade Runner (1982) and E.T. (1982) were being released left and right to match the zeitgeist. The most monumental and widely celebrated, of course, has to be Star Wars’ original trilogy, Episode IV - VI.
Sau khi xem hai tập phim đầu trên băng VCR của một người bạn, anh Đạo cuối cùng đã có thể tìm thấy các nhân vật yêu thích của mình trên màn ảnh rộng khi phần VI - Sự trở lại của Jedi được công chiếu vào năm 1983. Đây là phần cuối cùng của bộ ba phim gốc, và trong khi phần đầu tiên kết thúc với cái kết bùng nổ và đầy tranh cãi giữa các nhà phê bình và khán giả thì với Đạo, đó là khởi đầu của một niềm đam mê mới.
After watching the first two releases on a friend’s VCR, a young Đạo was finally able to see his favorite characters on the big screen when Episode VI: Return of the Jedi premiered in 1983. This was to be the last installment of the original trilogy, and as the first arc wraps up with explosive conclusion, critics and audience were split on its delivery as the final chapter of the saga so far.
For Đạo, it was the start of a new infatuation.
notion image
 
Niềm hy vọng mới
A New Hope
 
Thật khó để xác định bắt đầu từ khi nào, nhưng sự gắn kết đặc biệt này kéo dài đến tận lúc Đạo trưởng thành. Ngôi nhà của anh tại Sài Gòn chứa đầy những món kỷ vật và trang phục Star Wars do chính anh tạo nên nhờ vào kiến thức và kinh nghiệm của một nhà thiết kế sản xuất. Những đồ vật này lưu giữ giá trị theo từng cách riêng: những món hàng mới được tạo ra tinh tế hơn về cấu trúc, trong khi các phiên bản có từ những năm 1970 được làm thô sơ hơn nhưng giữ được tính xác thực phù hợp với thời kỳ.
It was hard to pinpoint the exact moment Đạo fell in love with the franchise, but it was to be a lengthy affair that extends far into adulthood. His residence in Saigon is chock-full of Star Wars merchandise, memorabilia and costumes he made from scratch, his industry knowledge as a production designer came in handy. These hold value in different ways: newer merchandise are shinier and refined in structure, while the figures that date back to the 1970s are more crudely made but hold period-relevant authenticity.
 
“Một khi đã có một, bạn phải có tất cả.” Anh Đạo nói.
"Once you've got one, you gotta have them all," Đạo laughingly explains.
 
Một số tác phẩm cổ điển, thay vì tạo sự gắn kết với loạt phim mới, lại là thứ thúc đẩy nhà sưu tập mua lại (hoặc tái tạo) những tác phẩm này.
Yet it is not monetary value that matters, rather the emotional attachment for the franchise as a whole is what drives the collector to acquire (or recreate) these pieces.
 
A corner of Đạo's impressive collection. Image courtesy: Trương Trung Đạo
A corner of Đạo's impressive collection. Image courtesy: Trương Trung Đạo
 
Với thế hệ những người hâm mộ đầu tiên, bộ phim không chỉ là giải trí - chúng được xem như một câu chuyện ngụ ngôn của những thanh niên mới lớn. Trong phần phim Star Wars: A New Hope, nhân vật chính có xuất thân khiêm tốn phải phải trải qua nhiều cạm bẫy và thử thách như một nghi thức trưởng thành. Nhiều người đã tìm thấy mối liên hệ với câu chuyện kỳ lạ của Star Wars, nhưng điều này đặc biệt đúng với Đạo.
For fans of the intergalactic science fiction saga, these movies weren't just entertainment - they can be read as a coming-of-age allegory. In Star Wars: A New Hope, the fresh-faced hero starts out from humble beginnings, and must then undergo trials and tribulations to form his battle-hardened adult self. This hero's journey resonates with many young people who grew up with the movies as they move through adolescence to embrace adulthood, and it rang especially true for Đạo.
 
“Một phần lớn lý do tại sao tôi yêu thích tác phẩm này đến vậy,” anh nói, “phải là cách chúng nói với tôi khi còn nhỏ.”
“A big part of why I love the franchise so much,” he says, “must be how it spoke to me as a kid.”
 
Lớn lên trong một gia đình người Việt ở Pháp, ngoại hình khác lạ và nói một thứ tiếng khác, Đạo chưa bao giờ hòa nhập được với các bạn cùng lứa tuổi ở Paris. Trên giấy tờ hay địa vị xã hội, anh như một người ngoài hành tinh, một kẻ khác người trong một thế giới xa lạ. ...
Growing up in a Vietnamese household in France, looking different and speaking another language, Đạo never did quite fit in with his Parisian peers. On paper and in social status, he is an alien of sorts, an outsider in a foreign world. There was comfort and resonance to be found in George Lucas’ diversified creations, the fantastical otherworldliness of it all, and the promise of a happy ending, no matter how hard things get at the end of the day.
 
Chính bộ sưu tập này, và khoa học viễn tưởng nói chung, đã mang đến một chân trời nghệ thuật của Đạo từ khi còn nhỏ, và phần nào ảnh hưởng đến công việc hiện tại của anh.
It was this franchise, and science fiction in general, that broadened Đạo’s artistic horizon as a child, and in part influenced his current line of work.
 
Người sáng tạo, Giám đốc nghệ thuật, Nhà ngoại giao
Creative, Art Director, Diplomat
 
Những năm 80 là một thời kỳ khác. Đạo giải thích: “Nếu không có dịch vụ phát trực tuyến, chúng tôi chỉ có thể xem phim trên VCR hoặc tại rạp.”
The 80’s was a different time. "Without streaming services, movies could only be watched on VCR or at the theater," Đạo explains.
 
Điều đó một phần đã khiến bộ phim Chiến tranh giữa các vì sao trở nên đặc biệt đối với những người hâm mộ lớn lên cùng nó. Khi trở về từ rạp chiếu phim, anh Đạo sẽ đi ngủ trong trạng thái bồn chồn: từng phân cảnh hành động đầy phấn khích được tái hiện một cách sống động trong tâm trí anh. Điều đó chắc chắn đã rèn luyện trí nhớ đồ họa của anh ấy như một người sáng tạo trong tương lai.
That, in part, was what made the Star Wars experience so special for fans who grew up with it. Returning from the cinemathèque, Đạo would go to bed restless: the action, excitement and scenery vividly replaying in his head frame-by-frame. It certainly trained Đạo's graphic memory as the creative he is today.
 
Và giờ đây, anh Đạo đã trở thành một giám đốc nghệ thuật / nhà thiết kế sản xuất thành công với nhiều năm kinh nghiệm và có một danh sách phim dày đặc - trong số đó là Kong: Skull Island (2017) và Da 5 Bloods (2020). Khán giả màn ảnh có thể tìm thấy sự đóng góp của Đạo trong vài bộ phim bom tấn của Hollywood bằng trang trí nội thất Sài Gòn cổ xưa bắt mắt, những túp lều tranh mộc mạc hay hầm trú ẩn trong chiến tranh.
Now, Đạo is a successful art director/production designer with decades of experience and a weighty list of movies under his belt - among them Kong: Skull Island (2017) and Da 5 Bloods (2020). The casual cinema-goer may find his contribution to certain Hollywood blockbusters in the form of charming old-timey Saigon houses, strategic hamlets and quaint palm-leafed huts.
 
The aboriginal village set in Kong: Skull Island. Ninh Binh, Vietnam.
The aboriginal village set in Kong: Skull Island. Ninh Binh, Vietnam.
 
Nhưng thực tế, phạm vi công việc của anh ấy vượt xa những gì được ghi chính thức trong hợp đồng. Khi các bộ phim được quay tại Việt Nam, chẳng hạn như Kong: Skull Island và Les Confins du Monde (2018), Đạo thường đóng vai trò trung gian, một phiên dịch viên "bất đắc dĩ" cho cả hai bên.
But the actual scope of his work goes beyond what is written in the contracts. When a production takes place in Vietnam, as is the case of Kong: Skull Island or Les Confins du Monde (2018), Đạo often finds himself acting as an impromptu mediator/translator for both sides.
 
"Cuối cùng, công việc của tôi không chỉ là sản xuất phim trường hay chỉ đạo nghệ thuật mà là thúc đẩy thiện chí nghề nghiệp giữa hai bên. Khi làm việc với các đoàn làm phim nước ngoài, tôi luôn hết mình để đảm bảo họ sẽ rời đi cùng với ấn tượng tốt đẹp cả về đạo đức nghề nghiệp và con người Việt Nam."
"At the end of the day, my job isn't just to produce a set or provide artistic direction, but to foster professional goodwill. When working with foreign film crews, I always go the extra mile to make sure they leave with a good impression - both about the Vietnamese people and work ethics."
 
Với “nghề tay trái” là một nhà ngoại giao, anh Đạo đã chiêm nghiệm được nhu cầu của Việt Nam về một bản sắc dân tộc vững chắc và được công nhận trên toàn thế giới. Anh tin chắc rằng thế hệ sáng tạo tiếp theo chính là những người tái tạo lại nó.
"Để khôi phục bản sắc Việt Nam, giới trẻ ngày nay phải đi đầu sáng tạo.", anh Đạo nhấn mạnh.
 
As an unofficial diplomat, Đạo is aware of Vietnam's need for a solid, globally recognized national identity. The next generation of creatives, he firmly believes, must be the ones to reconstruct it.
"To restore Vietnam's identity, today's youth must take creative lead," Đạo remarks.
 
A Well-Curated Space And The Self
 
Trong Star Wars, các nhân vật chính của mỗi chu kỳ phải trải qua cuộc hành trình của một anh hùng - bắt đầu từ một người không giống ai, trải qua những thử thách định hình sức mạnh của nhân vật, sau đó qua vài bước phát triển sẽ trở thành một phiên bản cải tiến hơn của chính họ.
In the Star Wars saga, the protagonists of each cycle must go through a hero's journey - starting out as a nobody, undergo challenges that shape character growth, then evolve - or devolve - into an elevated form of themselves.
 
Tiếc là hiếm khi cuộc sống đi theo vòng chảy hoàn hảo như vậy, nhưng điều đó không thể ngăn chúng ta cố gắng đưa một số loại cấu trúc tường thuật vào cuộc sống hàng ngày. Cách bố trí những món nội thất trở thành một phân cảnh riêng biệt - chúng ta sống trong không gian đó, và di chuyển qua nó như nhân vật chính trong một vở kịch.
Real life rarely follows such satisfactory flow - still, that doesn’t stop us from striving to introduce some sort of narrative structure into our everyday lives. The way we arrange our furniture becomes our very own mise èn scene - we inhabit that space, and we move through it like a protagonist in a play.
 
Darth Vader inviting Luke to join the dark side (Episode V: The Empire Strikes Back, 1980)
Darth Vader inviting Luke to join the dark side (Episode V: The Empire Strikes Back, 1980)
 
Hơn ai hết, Đạo hiểu rõ mối liên hệ mật thiết giữa bản sắc của một người và môi trường sống của họ. Một người không thể là phiên bản tốt nhất của chính mình trong một không gian sống được hình thành nửa vời - xét cho cùng, đó là nơi duy nhất mà chúng ta có thể thoải mái là chính mình.
More than anyone, as an art director, Đạo understands the intimate connection between one’s identity and their environment. One cannot be their best self in a half-heartedly conceived living space - it is, after all, the only place where we could comfortably be ourselves.
 
Đối với những nhà sưu tập đam mê như anh ấy, điều đó có nghĩa là có thể trưng bày các đối tượng quan tâm của họ.
For passionate collectors such as himself, that means being able to put his objects of interest on display.
 
“Ở Việt Nam, đó là thách thức không hề nhỏ,” Đạo chia sẻ. "Thời tiết nóng ẩm và sự gay gắt từ ánh nắng mặt trời rất có hại cho sơn và chất liệu của nhiều loại hàng hóa, đặc biệt là những món đồ cổ điển."
"In Saigon's climate, that's nothing short of a challenge," Đạo says. "The hot and humid weather and sun combination is highly damaging for the paint and material on many for many merchandise, especially the vintage ones."
 
Để bảo quản bộ sưu tập quý giá của mình, Đạo đầu tư vào hệ thống điều hòa, thông gió và chống nắng cho không gian trưng bày tại nhà. Tại USM x Collectors, anh ấy có cơ hội xem bộ sưu tập của mình được trưng bày trên đồ nội thất USM và rất mong chờ trải nghiệm đặc biệt này.
To protect his prized collection, Đạo invests in air conditioning, ventilation and sun-proofing his exhibition space at home. At USM x Collectors, he has the opportunity to see his collection displayed on USM furniture and greatly commends the experience.
 
"Tôi đánh giá cao thiết kế hiện đại, kiểu dáng đẹp mắt của USM. Đây là hệ thống lưu trữ phù hợp với mọi không gian, với khả năng tùy biến và tính linh hoạt cao."
"I appreciate USM's sleek, modernistic design. This is a storage system that fits right into every home, with high customization and flexibility."
 
A spacey USM system. Image courtesy: USM Switzerland
A spacey USM system. Image courtesy: USM Switzerland
 
USM kết hợp những gì tốt nhất về chức năng và hình thức, điều mà Đạo lưu ý thêm. Đồ nội thất là một hệ thống lưu trữ cổ điển, bền bỉ, tuyệt đẹp sẽ cùng con bạn lớn lên giống như thế giới và các nhân vật đầy màu sắc được yêu thích trong Star Wars - Chiến tranh giữa các vì sao.
USM combines the best of functionality and form, something that the practical production designer in Đạo appreciates. The furniture is a classic, a durable, gorgeous storage system that will grow up with your children just like the much-beloved, colorful world and characters of Star Wars.